LOGO
EN

Poziom wiedzy na temat przeszczepienia nerki a nasilenie depresji oraz odczuwanego lęku i stresu u pacjentów przed wykonaniem zabiegu

Mirella Wojciechowska1, Aleksandra Stańska2

Affiliacja i adres do korespondencji
Psychiatr Psychol Klin 2026; 26 (1): 29–36
DOI: 10.15557/PiPK.2026.0004
PlumX metrics:
Streszczenie

Wprowadzenie i cel: Celem niniejszego badania była próba oceny poziomu wiedzy na temat przeszczepiania nerki u polskich pacjentów oczekujących na jej transplantację oraz sprawdzenie, czy wiedza ta ma związek z odczuwanym lękiem, stresem i nasileniem objawów depresji. Materiał i metody: W badaniu wzięły udział 44 osoby dializowane i aktualnie znajdujące się na Krajowej Liście Oczekujących. Badanie obejmowało wypełnienie autorskiego kwestionariusza dotyczącego ogólnej wiedzy pacjentów na temat procesu przeszczepienia nerki oraz narzędzi kwestionariuszowych, tj. Szpitalnej Skali Lęku i Depresji oraz Inwentarza Stanu i Cechy Lęku. Wyniki: Poziom wiedzy na temat przeszczepienia nerki istotnie statystycznie różnicował grupy pacjentów w zależności od ich wiedzy dotyczącej umieszczenia na liście oczekujących. Najwyższy poziom wiedzy prezentowały osoby znajdujące się na liście po raz drugi lub kolejny (p < 0,05). Ponad połowa badanych uzyskała wysokie wyniki w Szpitalnej Skali Lęku i Depresji (M = 10,61). Porównanie pacjentów pod względem wiedzy o byciu na liście oraz wyników Szpitalnej Skali Lęku i Depresji wykazało, że osoby znajdujące się na liście po raz pierwszy mają tendencję do uzyskiwania wyższych wyników niż osoby przekonane, że się na niej nie znajdują (p = 0,052). Ponadto stwierdzono, że w Inwentarzu Stanu i Cechy Lęku poziom lęku jako stanu jest istotnie statystycznie wyższy w grupie kobiet niż w grupie mężczyzn (p = 0,019). Wnioski: Przedstawione wyniki wskazują na potrzebę stworzenia wystandaryzowanego systemu przekazywania i monitorowania wiedzy pacjentów oraz zapewnienia im wsparcia psychologicznego w trakcie procesu leczenia.

Słowa kluczowe
depresja, lęk, stres, dializa, wiedza