Podstawy regulacji emocji i funkcjonowania społecznego dzieci w okresie od 0. do 3. roku życia

1 Zakład Pedagogiki Specjalnej, Wydział Etnologii i Nauk o Edukacji, Uniwersytet Śląski w Katowicach, Cieszyn, Polska
2 Wydział Pedagogiki, Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej, Warszawa, Polska
Adres do korespondencji: Natalia Józefacka-Szram, Zakład Pedagogiki Specjalnej, Wydział Etnologii i Nauk o Edukacji w Cieszynie, Uniwersytet Śląski w Katowicach, ul. Bielska 62, 43-400 Cieszyn, e-mail: natalia.szram@gmail.com

Psychiatr Psychol Klin 2016, 16 (4), p. 270–273
DOI: 10.15557/PiPK.2016.0036
STRESZCZENIE

Artykuł ma na celu przedstawienie prawidłowego rozwoju emocjonalno-społecznego we wczesnym dzieciństwie. Zaprezentowano poszczególne etapy rozwojowe, ich uwarunkowania i konsekwencje dla dalszego rozwoju. Pod uwagę zostały wzięte kolejne fazy pojawiania się pierwszych emocji i ich (samo)regulacji. Samoregulacja traktowana jest jako jedna z podstawowych późniejszych kompetencji dziecka, stanowiąca bazę dla całego rozwoju społecznego i poznawczego. Ponadto w artykule zwrócono uwagę na etapy rozwoju społecznego, ze szczególnym uwzględnieniem pierwszych przejawów behawioralnych, takich jak kontakt wzrokowy czy podążanie za opiekunem. Odniesiono się do etapów rozwoju moralnego – jako nieodłącznego elementu socjalizacji. Podkreślono, jak ważne dla społeczno-emocjonalnego rozwoju dziecka są kompetencje rodzicielskie oraz jakie konsekwencje ma stosowanie przez rodziców nieprawidłowych wzorców, takich jak brak ograniczania lub nadmierne ograniczanie dziecięcej eksploracji. Istotnym aspektem jest również to, że rozwój w innych sferach – motoryczny czy poznawczy, ze szczególnym uwzględnieniem mowy –często bezpośrednio wpływa na rozwój emocjonalny i społeczny dziecka.

Słowa kluczowe: rozwój społeczny, rozwój emocjonalny, rozwój moralny