Wprowadzenie i cel: Spośród złożonych czynników ryzyka choroby niedokrwiennej serca tryb życia należy do dominujących zmiennych wpływających na jej wystąpienie oraz przebieg. Przedmiotem analizy w niniejszej publikacji był związek między procesem emocjonalno-motywacyjnym, który występuje w sytuacji kryzysu choroby i zagrożenia życia, a realnie podejmowanymi zmianami w kierunku zdrowienia u pacjentów z rozpoznaniem zawału mięśnia serca (N = 98). Rozumienie motywacji oparto na teorii samodeterminacji. Materiał i metody: Opracowany na podstawie założeń teorii samodeterminacji Kwestionariusz Samoregulacji Leczenia (Treatment Self-Regulation Questionnaire, TSRQ) pozwolił na analizę stylów regulacyjnych i określenie stopnia autonomii w obszarze realizowanych działań. Inną zastosowaną metodą była Wielowymiarowa Skala Umiejscowienia Kontroli Zdrowia (Multidimensional Health Locus of Control Scale, MHLC-A), która również umożliwiła ocenę nasilenia czynników motywacyjnych w warunkach diagnozy klinicznej. Wyniki: Wyniki badań sugerują, że zmiana zachowań prozdrowotnych w trakcie około czterotygodniowej rehabilitacji współwystępuje ze zmianą rodzaju motywacji w kierunku obniżenia amotywacji i wzrostu motywacji autonomicznej. U osób ograniczających palenie nikotyny lub podejmujących całkowitą abstynencję obserwuje się wzrost motywacji autonomicznej nie tylko do utrzymywania abstynencji od nikotyny, ale także w zakresie odpowiedzialnego spożywania alkoholu, realizowania prawidłowej diety oraz regularnych ćwiczeń. Badanie ujawniło istotną statystycznie różnicę między pierwszym a drugim pomiarem w wymiarze umiejscowienia kontroli, tj. wpływ innych. Wnioski: Wśród wewnętrznych czynników wpływających na udział w rehabilitacji (w pomiarze ankietowym) najistotniejsze w przebiegu całej rehabilitacji okazało się minimalizowanie skutków zachorowania i odzyskanie poczucia sprawności, a w następnej kolejności – poczucie bycia potrzebnym bliskim. Niezależnie od indywidualnych powodów podejmowania rehabilitacji istotną rolę w doświadczaniu jej efektywności odegrała przejawiana złożona motywacja – zarówno autonomiczna, jak i wynikająca z wpływu innych.

motywacja, teoria samodeterminacji, poczucie umiejscowienia kontroli zdrowia, efektywność rehabilitacji kardiologicznej, zmiana trybu życia po zawale mięśnia serca